Uzaktan çalışma ve Bulgaristan'da kalış: iş hukuku tanımı ve vize çerçevesi

Kanundaki tanım

Bulgaristan İş Kanunu'na göre uzaktan çalışma, işverenin binası dışına taşınmış, iş ilişkisi kapsamında bilgi teknolojileriyle yapılan ve daha önce işyerinde yapılmış ya da yapılabilecek olan bir çalışma biçimidir. Uzaktan çalışma gönüllüdür; koşulları toplu ya da bireysel iş sözleşmesinde kararlaştırılır.

İşveren, çalışana ek bir sözleşmeyle uzaktan çalışmaya geçmeyi önerebilir; çalışanın reddi aleyhine sonuç doğuramaz. Çalışan da uzaktan çalışmaya geçmeyi önerebilir. Sözleşmeyle karma çalışma biçimleri ve uzaktan çalışmadan işyerine dönüş koşulları kararlaştırılabilir.

Uzaktan çalışmanın yeri ve niteliği bireysel sözleşmede belirtilir ve sözleşmede birden fazla iş yeri kararlaştırılabilir. İşveren, çalışanın yazılı talebi üzerine, sözleşmede ya da iç düzenlemede belirlenen koşullarla iş yerini yılda en çok 30 iş günü için değiştirebilir.

Kaynak: Bulgaristan İş Kanunu (Кодекс на труда) — lex.bg güncel birleştirilmiş metin (erişim 2026-10-08)

Ekipman, güvenlik ve çalışma süresi

Çalışan, iş ilişkisinin başladığı ya da değiştiği tarihte, işletme dışında bir çalışma yeri sağlar. İşveren kendi hesabına gerekli ekipmanı ve sarf malzemelerini, yazılımı, teknik bakımı, internet bağlantısı dâhil iletişim cihazlarını, veri korumasını ve sağlık ile güvenlik gereksinimlerine ilişkin bilgilendirmeyi sağlar. İzleme sistemi ancak çalışanın yazılı onayıyla kurulabilir ve çalışanın kişisel alanına saygı gösterilir.

Uzaktan çalışanlar, işyerinde çalışanlarla aynı iş organizasyonu ve sağlıklı güvenli çalışma haklarına sahiptir. İşveren çalışma yerinin asgari sağlık ve güvenlik gereklerine uygunluğunu güvence altına almak için önlem alır; çalışan da işyeri özelliklerine ilişkin yazılı bilgiyi işverene verir.

Çalışma süresi bireysel sözleşmede, günler arası ve haftalık dinlenmeye uyularak belirlenir. Sözleşmeyle fazla mesai, gece çalışması ve ulusal tatillerde çalışma açıkça dışlanabilir. Çalışan, işverenin üçüncü kişilerle iletişim hâlinde olduğu saatlerde ulaşılabilir olacak biçimde çalışma süresini kendisi düzenler; molaları kendisi belirler. Fiilen çalışılan süre her ay bir belgeye işlenir.

Kaynak: Bulgaristan İş Kanunu (Кодекс на труда) — lex.bg güncel birleştirilmiş metin (erişim 2026-10-08)

Bulgaristan'da kalış çerçevesi

Okunan maddeler Bulgaristan'daki bir işverenle kurulan iş ilişkisini düzenler; yabancı bir işverenle çalışıp Bulgaristan'da yaşayan kişi bu maddelerde ayrıca ele alınmaz. Dışişleri Bakanlığı'nın vize sayfası da kalışı çalışma biçimine göre ayırmaz; kalış hakkı ayrı bir izin konusudur.

Vize sayfasına göre Bulgaristan, 31 Mart 2024 itibarıyla Schengen alanındadır ve kısa kalış herhangi bir 180 günlük dönemde en fazla 90 gün olarak sayılır; uzun kalış için D tipi vize ayrı bir türdür. Avrupa Komisyonu'nun kısa kalış hesaplayıcısı da aynı 90/180 gün kuralını esas alır; sayaç mantığı ayrı bir yazıda anlatılmıştır.

Vergi mukimliği ve sosyal güvenliğe bağlılık gibi konular bu yazının kaynaklarında yer almaz ve bu yazının kapsamı dışındadır; bu konularda ilgili kurumların (örneğin Ulusal Gelir İdaresi, НАП) resmî bilgisine bakılması gerekir.

Kaynak: Dışişleri Bakanlığı (МВнР) — Bulgaristan vizesi: türler, belgeler, başvuru merkezleri (erişim 2026-10-08) · Avrupa Komisyonu (DG HOME) — kısa süreli kalış hesaplayıcısı (erişim 2026-10-07)

Sık sorulanlar

Kaynaklar

1. Bulgaristan İş Kanunu (Кодекс на труда) — lex.bg güncel birleştirilmiş metin — erişim 2026-10-08
2. Dışişleri Bakanlığı (МВнР) — Bulgaristan vizesi: türler, belgeler, başvuru merkezleri — erişim 2026-10-08
3. Avrupa Komisyonu (DG HOME) — kısa süreli kalış hesaplayıcısı — erişim 2026-10-07